VIA NEGATIVA

  Εδώ στου δρόμου τα μισά           έφτασε η ώρα να το πω Άλλα είν' εκείνα που αγαπώ           γι' αλλού γι' αλλού ξεκίνησα Στ' αληθινά στα ψεύτικα           το λέω και τ' ομολογώ Σαν να 'μουν άλλος κι όχι εγώ           μες στη ζωή πορεύτηκα Όσο κι αν κανείς προσέχει           όσο κι αν τα κυνηγά Πάντα πάντα θα 'ναι αργά           δεύτερη ζωή δεν έχει. (“Παράπονο” Οδυσσέας Ελύτης) Από τη συλλογή Τα Ρω του έρωτα (1972)

  Τι ζητάς Aθανασία στο μπαλκόνι μου μπροστά δε μου δίνεις σημασία κι η καρδιά μου πώς βαστά. Σ’ αγαπήσανε στον κόσμο βασιλιάδες, ποιητές κι ένα κλωναράκι δυόσμο δεν τούς χάρισες ποτές. Είσαι σκληρή σαν του θανάτου τη γροθιά μα ήρθαν καιροί που σε πιστέψαμε βαθιά. Κάθε γενιά δική της θέλει να γενείς ομορφονιά που δε σε κέρδισε κανείς. Τι ζητάς Αθανασία στο μπαλκόνι μου μπροστά ποια παράξενη θυσία η ζωή να σου χρωστά. Ήρθαν διψασμένοι Κροίσοι, ταπεινοί προσκυνητές κι απ’ του κήπου σου τη βρύση δεν τους πότισες ποτές. Είσαι σκληρή σαν του θανάτου τη γροθιά μα ‘ρθαν καιροί που σε πιστέψαμε βαθιά. Κάθε γενιά δική της θέλει να γενείς ομορφονιά που δε σε κέρδισε κανείς.

  Καλὰ τὰ βγάζει πέρα ἡ μοναξιὰ φτωχικὰ ἀλλὰ τίμια. Ἀλλοῦ κοιμᾶται αὐτὴ κι ἀλλοῦ τὸ ἐγκρατὲς σκεπτικὸ ἐάν. Μόνο καμιὰ φορὰ σὲ πειραματισμοὺς τὴν παρασύρει ἡ περιέργεια - ὄφις προγενέστερος καὶ πιὸ φανατικὸς ἀπ᾿ τὸν νερόβραστον ἐκεῖνον τῆς μηλέας. Δοκίμασε τῆς λέει, μὴ φοβᾶσαι δὲν ἔχεις τί νὰ χάσεις καὶ τὴν πείθει νὰ κουλουριάζεται πνιχτὰ νὰ τρίβεται σὰ γάτα ἀνεπαίσθητη πάνω στὸν διαθέσιμο ἀέρα ποῦ ἀφήνεις προσπερνώντας. Ἀπόλαυση πολὺ μοναχικότερη ἀπὸ τὴ στέρησή της.

  Venezuelan President Nicolas Maduro gets off a helicopter on his way to Manhattan Federal Court, in New York, on January 5, 2026 [WABC via AP] Αν κάτι δείχνει καθαρά η υπόθεση της Βενεζουέλας, είναι ότι η εποχή των προσχημάτων τελειώνει. Η ισχύς δρα όλο και πιο απροκάλυπτα, και όποιος μιλά για εθνική κυριαρχία, λαϊκή αυτοδιάθεση ή ανεξαρτησία μπαίνει αυτομάτως στο στόχαστρο. Άρα τα λαϊκά κινήματα -ιδίως όσα θέτουν εθνοανεξαρτησιακά προτάγματα- οφείλουν να προετοιμαστούν σε βάθος και όχι μόνο συνθηματολογικά. 1. Να προετοιμαστούν για υβριδική καταστολή, όχι μόνο για «καταστολή δρόμου». Η εμπειρία δείχνει πια πολύ καθαρά ότι η αποσταθεροποίηση δεν ξεκινά με τανκς, αλλά με διάβρωση "εκ των έσω". Υπηρεσίες, θεσμοί, ΜΜΕ, μέσα κοινωνικής δικτύωσης, «ανεξάρτητες αρχές», ΜΚΟ, οικονομικοί μηχανισμοί, υπηρεσίες ασφαλείας και δικαστικές πρακτικές μπορούν να λειτουργήσουν ως όπλα. Τα κινήματα χρειάζεται να αναπτύξουν θεσμική εγρήγορση, πολιτική παιδεία και εσωτερική δημοκρατία, ώστε να...

"Ποτέ δεν φεύγουν τα νεκρά παιδιά απ΄τα σπίτια τους. Tριγυρίζουν εκεί. Mπλέκονται στα φουστάνια της μητέρας τους, την ώρα που εκείνη ετοιμάζει το φαΪ κι ακούει το νερό να κοχλάζει..." έχει απαντήσει η ποίηση. Όμως, οι γονείς, οι νεκροί γονείς, οι νεκροί παππούδες και γιαγιάδες, οι νεκροί μας πρόγονοι, που πάνε όταν φεύγουν; Τριγυρίζουν κι' αυτοί στο σπίτι; Μας μαλώνουν ακόμη για τις απροσεξίες μας; Θυμώνουν ακόμη με τις σκανταλιές μας; Διορθώνουν με σβηστήρια τις μουντζαλιές στα τετράδια μας ή μας καθησυχάζουν στα ζόρια μας; Οι νεκροί γονείς συνεχίζουν να υπάρχουν κάπου εντός μας, μάλλον για να μπορούμε ακόμη να απευθύνουμε εκείνη την πρωταρχική έκκληση "αγαπημένη μου μαμά αποδέξου με σαν παιδί σου!", "αγαπημένε μου μπαμπά αποδέξου με σαν παιδί σου!". "αγαπημένοι μου πρόγονοι δεχτείτε με σαν συνεχιστή της κληρονομιάς σας!". Οι νεκροί γονείς, οι νεκροί μας πρόγονοι, δεν πάνε πουθενά και περιμένουν κάπου μέσα μας αυτή την απάντηση: "είσαι...